27 ก.พ. 2556

Headphone Amplifier 101

เนื่องจากมีเพื่อนๆ หลายคนถามมาว่า "แอมพ์คืออะไร"​"จะต่อแอมพ์ทำยังไง" "ต่อแอมพ์แล้วช่วยอะไรได้" ก็เลยขอรวมคำตอบไว้ในโพสต์นี้เลยละกัน

แอมพ์คืออะไร?

แอมพ์ หรือเรียกเต็มๆ ว่า Amplifier คืออุปกรณ์สำหรับขยายเสียง ถ้าเป็นเมื่อก่อนเค้าก็จะใช้แค่ขยายเสียงให้มีความดังมากขึ้น แต่ในปัจจุบันแอมพ์ก็มีส่วนปรับคุณภาพเสียงเพลงด้วย โดยถ้าจะแบ่งย่อยลงไปอีกก็จะมี
  1. Pre Amplifier พรีแอมพ์ เป็นภาคหนึ่งของเครื่องเสียง จะเป็นภาคที่ช่วยในเรื่องของการปรับโทนเสียง เนื้อเสียง โน่นนี่นั่น หรือสรุปง่ายๆ คือ ช่วยทำให้เสียงเพราะ ถือเป็นส่วนสำคัญในเครื่องเสียงยุคปัจจุบัน
  2. Power Amplifier อุปกรณ์นี้เป็นตัวที่ทุกคนน่าจะรู้จักกันดี เพราะสำหรับหลายๆ คน "แอมพ์ = เสียงดัง" Power Amplifier จะเป็นตัวช่วยเพิ่มกำลังขับ ส่วนใหญ่ที่เราเห็นคนใช้ Power Amp ก็จะเป็นอุปกรณ์ลำโพงบ้าน สังเกตุง่ายๆ Power Amp จะมีขนาดใหญ่และหนักมาก บางตัวหนักหลายสิบกิโลกรัมก็มี

แล้ว Headphone Amp คืออะไร?

Headphone Amp เริ่มแรกนั้นก็คือ Pre-amp ที่มีการนำเอาช่องเสียบหูฟังมาใส่ แล้วก็มีการพัฒนากันต่อมาเรื่อยๆ เป็นที่รู้กันดีว่าหูฟังในปัจจุบันมีคุณภาพ หูฟังหลายๆ คู่ก็สามารถให้รายละเอียดได้มากกว่าลำโพงมาก ทำให้ปัจจุบันมี Headphone Amp โดยเฉพาะออกมาในตลาดมากมาย

RudiStore NX-03
Desktop Headphone Amp อันนี้ไว้ตั้งที่บ้าน
Graham Slee Voyager
Portable Headphone Amp รุ่นนี้เอาไว้พกพา

รูปแบบการต่อแอมพ์

ดูจากภาพแสดงข้างล่างก็จะมี 3 แบบหลักๆ
  1. ต่อแบบ Analog ล้วน ก็คือใช้งานสัญญาณแบบ Analog เช่น สาย 3.5mm to RCA หรือสาย 3.5mm to 3.5mm ต่อไปยังแอมพ์ ก่อนออกหูฟัง การต่อแบบนี้ทำได้ง่าย เพราะมีอุปกรณ์ให้ใช้อยู่มากมาย
  2. ต่อสัญญาณ digital ไปยัง DAC/Amp
  3. ต่อสัญญาณ digital ไปยัง DAC แล้วก็ต่อ analog ไปยังแอมพ์


DAC/Amp คือ?

DAC/Amp ก็คือแอมพ์นั่นล่ะครับ แต่มีการเพิ่มภาค DAC เข้ามา ทำให้สามารถต่อเอาสัญญาณ Digital ออกมาจากเครื่องเล่นได้โดยตรง โดยการต่อแบบนี้จะเป็นการ by-pass เจ้า DAC ตัวกระจิ๋วริ๋วที่อยู่ในมือถือหรือคอมของเราแล้วออกมาใช้ DAC คุณภาพสูงข้างนอกแทน

DAC/Amp
Fostex HP-P1

DAC/Amp
CEntrance Hifi-M8

ต่อแอมพ์แล้วมันช่วยอะไรได้?

แอมพ์จะช่วยเพิ่มกำลังขับของเครื่องเล่น ทำให้หูฟังทำงานได้เต็มที่ เสียงก็จะดีขึ้น อันนี้ถ้าลองนึกง่ายๆ อุปกรณ์อย่าง iPhone, iPod หรือแม้แต่ Notebook ของเราล้วนแล้วแต่มีขีดกำจัดในการใช้พลังงาน และพอมีขีดจำกัดก็เท่ากับว่าจะมีการ "อั้น" ไม่สามารถทำงานได้เต็มที่ เลยจะเห็นว่าแอมพ์ทุกตัวจะต้องมีแบตหรือพลังสำหรับเลี้ยงตัวเอง ที่เป็นอย่างนี้ก็เพราะไฟจากเครื่องเล่นมันไม่พอ

เสียงดัง = กำลังขับ หรือไม่?

ดูผิวเผินแล้วน่าจะใช่ แต่จริงๆ แล้วไม่ใช่ บางครั้งเมื่อเล่นเพลงและเสียงที่ได้จากหูฟังมีความดังจริง แต่ถ้ากำลังขับไม่พอจะรู้สึกไดเว่าเนื้อหรือมวลเสียงไม่ได้มาด้วย เหมือนมีคนมาเป่าลมใส่หูมากกว่าร้องเพลง ทำให้ฟังแล้วเสียงดังแบบกลวงๆ ฟังไปนานหูของเราจะเสื่อมเอา

การใช้ DAC ดีอย่างไร?

DAC หรือ Digital to Analog Converter คืออุปกรณ์ที่ใช้แปลงสัญญาณ digital ในรูปแบบของข้อมูล 01 ให้ออกมาเป็นเสียงเพลงที่คนฟังรู้เรื่อง

หลักๆ การใช้ DAC ก็เพื่อดึงเอาสัญญาณหรือข้อมูลเพลงที่บริสุทธิ์ (Pure) ที่สุดออกมายังอุปกรณ์ภายนอก เพื่อให้เสียงที่ได้มีความแม่นยำและเพี้ยนน้อยที่สุดเท่าที่จะเป็นได้

DAC คุณภาพโดยทั่วไปจึงไม่มีการแต่งสีใส่ไข่เข้าไปใน DAC โดย DAC ชั้นนำในโลกจะถูกออกแบบมาในทิศทางเดียวกันคือ ให้เสียงรายละเอียดที่เยอะที่สุด ให้ soundstage ที่เหมือนจริงที่สุด เมื่อผู้ใช้นำมาต่อแอมพ์แล้วแอมพ์จะได้มาขยายเอาส่วนดีๆ ออกมา

เสียงของ DAC ส่วนใหญ่เป็นยังไง ถ้าต่อหูฟังแล้วฟังเพลงตรงๆ ได้?

เสียงของ DAC จะออกไปทาง Analytical หรือออกไปทาง Monitor มากๆ คือมีรายละเอียดเยอะมากแต่ฟังเพลงนานๆ แล้วน่าเบื่อ (ยกเว้นว่าชอบเสียงแนวนี้) ถ้าฟังเพลงธรรมดาทั่วไปเราจะรู้สึกว่าเสียงมันไม่มีรสชาติ ซึ่งถ้าจะให้เสียงเพราะมีน้ำมีนวลก็ต้องต่อแอมพ์


...

ไว้มีคำถามเพิ่มเติมแล้วจะมาเขียนเพิ่มน้า

Jaben Luvs You <3

-Jaben Team